नवी दिल्ली, (प्रतिनिधी) २ ऑगस्ट - महाराष्ट्र राज्यातील रेल्वे संपर्क आणि दळणवळण व्यवस्था अधिक मजबूत करण्यासाठी रेल्वे मंत्रालयाने कंबर कसली आहे. नवीन रेल्वे मार्ग, दुपदरीकरण आणि क्षमता विस्ताराच्या विविध प्रकल्पांना राज्यभरात मोठा वेग मिळाला आहे. केंद्रीय रेल्वेमंत्री अश्विनी वैष्णव यांनी आज लोकसभेत एका तारांकित प्रश्नाच्या उत्तरात महाराष्ट्रातील रेल्वे पायाभूत सुविधांच्या या वेगाने सुरू असलेल्या कामांची सविस्तर माहिती दिली.
अर्थसंकल्पात विक्रमी तरतूद आणि २५८५ किमीचे नवे जाळे
२३,९२६ कोटींचा निधी: २०२६-२७ या आर्थिक वर्षात महाराष्ट्रातील रेल्वे पायाभूत सुविधा आणि सुरक्षेसाठी तब्बल २३,९२६ कोटी रुपयांची तरतूद करण्यात आली आहे. ही तरतूद २००९-१४ या कालावधीतील सरासरीच्या तब्बल २० पट अधिक आहे.
कामांचा वेग वाढला: २०१४ ते २०२६ या काळात राज्यात २,५८५ किमी लांबीचे नवे रेल्वे मार्ग सेवेत दाखल झाले आहेत. मार्ग पूर्ण होण्याचा वेग आधीपेक्षा चार पटीने वाढला आहे.
एकूण मंजूर प्रकल्प: १ एप्रिल २०२६ पर्यंत १,४२,६३५ कोटी रुपये खर्चाचे ५२ रेल्वे प्रकल्प (५,९५६ किमी) मंजूर करण्यात आले आहेत. यात १३ नवीन मार्ग, २ गेज रुपांतरण आणि ३७ दुपदरीकरण प्रकल्पांचा समावेश आहे.
प्रमुख प्रकल्प आणि सेवेत दाखल झालेले मार्ग
दौंड-मनमाड दुपदरीकरण: शिर्डी आणि लगतच्या भागातील प्रवाशांच्या सोयीसाठी हा प्रकल्प नुकताच सेवेत दाखल झाला आहे.
अहिल्यानगर-बीड-परळी वैजनाथ: या २०२ किमीच्या मार्गावरील 'अहिल्यानगर-बीड-वडवणी' हा टप्पा सुरू झाला असून उर्वरित काम वेगाने सुरू आहे.
विशेष रेल्वे प्रकल्प: राहुरी-शनि शिंगणापूर नवीन मार्ग आणि पुणतांबा-साईनगर शिर्डी दुहेरीकरणासाठी भूसंपादनाची प्रक्रिया सुरू करण्यात आली आहे.
प्रगतीपथावर असलेले आणि प्रस्तावित महाप्रकल्प
सुरू असलेली महत्त्वाची कामे: वर्धा-नांदेड, इंदूर-मनमाड, जालना-जळगाव, सोलापूर-तुळजापूर-उस्मानाबाद, पनवेल-चौक दुहेरी मार्ग आणि कसारा-मनमाड तिसरी व चौथी मार्गिका.
प्रस्तावित सर्वेक्षणाधीन मार्ग (DPR): नाशिक रोड-साईनगर शिर्डी, पुणे-अहिल्यानगर, धाराशिव-बीड-छत्रपती संभाजीनगर आणि छत्रपती संभाजीनगर-अहिल्यानगर.
या सर्व प्रकल्पांमुळे महाराष्ट्रातील मालवाहतूक सुलभ होईल, प्रवासाचा वेळ वाचेल आणि राज्याच्या सामाजिक-आर्थिक विकासाला मोठी गती मिळेल, असा विश्वास रेल्वेमंत्र्यांनी व्यक्त केला.
