नवी दिल्ली, (प्रतिनिधी) १९ जून - पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वाखालील 'आत्मनिर्भर भारत' उपक्रमाला मोठे यश आले असून, देशाच्या स्वदेशी संरक्षण उत्पादनाने इतिहास रचला आहे. आर्थिक वर्ष २०२५-२६ मध्ये भारताचे वार्षिक संरक्षण उत्पादन १.७८ लाख कोटी रुपयांच्या सर्वोच्च पातळीवर पोहोचले आहे. संरक्षण क्षेत्रात भारताला स्वावलंबी बनवण्यासाठी सुरू असलेल्या प्रयत्नांना यामुळे मोठी गती मिळाल्याचे स्पष्ट झाले आहे. संरक्षण मंत्रालयाने जारी केलेल्या आकडेवारीनुसार, हा ऐतिहासिक टप्पा मागील आर्थिक वर्षाच्या (१.५४ लाख कोटी रुपये) तुलनेत १५.६ टक्क्यांची दमदार वाढ दर्शवतो. तसेच, २०१३-१४ मधील ४३,७४६ कोटी रुपयांच्या उत्पादनाशी तुलना केल्यास, गेल्या १२ वर्षांत भारताच्या स्वदेशी संरक्षण उत्पादनात जवळजवळ चार पट वाढ झाली आहे.
संरक्षण उत्पादनाचा चढता आलेख (प्रगतीचा प्रवास)
आर्थिक वर्ष एकूण उत्पादन (कोटी रुपयांमध्ये) २०१३-१४ च्या तुलनेत वाढ
२०१३-१४₹ ४३,७४६ कोटी पायाभूत वर्ष
२०२०-२१₹ ८४,६४३ कोटी सुमारे ९३% वाढ
२०२४-२५₹ १,५४,००० कोटी सुमारे २५०% वाढ
२०२५-२६₹ १,७८,००० कोटी (ऐतिहासिक नोंद)जवळपास ४ पट वाढ
महत्त्वाचा टप्पा: आर्थिक वर्ष २०२०-२१ मधील ८४,६४३ कोटी रुपयांच्या तुलनेत चालू वर्षातील उत्पादन थेट ११० टक्क्यांनी वाढले आहे.
खासगी क्षेत्राचा वाटा ४२,००० कोटींच्या विक्रमी पातळीवर!
देशाच्या एकूण संरक्षण उत्पादनात सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रमांचा (DPSUs/PSUs) वाटा ७६ टक्के इतका मोठा असला, तरी देशातील खासगी कंपन्यांनीही यामध्ये मोलाची कामगिरी बजावली आहे.
एकूण उत्पादनात खासगी क्षेत्राचा वाटा २४ टक्क्यांवर पोहोचला आहे (मागील वर्षी हा वाटा २२% होता).
आर्थिक वर्ष २०२५-२६ मध्ये खासगी क्षेत्राचे योगदान सुमारे ४२,००० कोटी रुपयांच्या आतापर्यंतच्या सर्वोच्च पातळीवर पोहोचले आहे. यावरून देशाच्या संरक्षण परिसंस्थेत (Defense Ecosystem) खासगी उद्योगांची वेगाने वाढणारी भूमिका अधोरेखित होते.
संरक्षण निर्यातीतही ३८,४२४ कोटींचा नवा विक्रम!
स्वदेशी उत्पादनातील या प्रचंड वाढीमुळे भारताची जागतिक बाजारपेठेतील पत वाढली आहे. याच आर्थिक वर्षात भारताने ३८,४२४ कोटी रुपयांची आतापर्यंतची विक्रमी संरक्षण निर्यात साध्य केली आहे. भारत आता केवळ स्वतःच्या गरजा पूर्ण करत नसून जगाला आधुनिक संरक्षण साहित्य पुरवणारा देश बनत आहे.
पंतप्रधानांचे प्रेरणादायी नेतृत्व आणि सामूहिक प्रयत्नांचे यश: राजनाथ सिंह
संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी 'एक्स' (X) वर पोस्ट करत या यशाचे श्रेय पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या दूरदर्शी नेतृत्वाला दिले आहे. संरक्षण उत्पादन विभाग, सार्वजनिक आणि खासगी क्षेत्रातील कंपन्यांच्या सामूहिक प्रयत्नांचे त्यांनी कौतुक केले.
"सातत्यपूर्ण धोरणात्मक पाठबळ, अनेक नवीन उपक्रम, खासगी क्षेत्राचा वाढता सहभाग आणि वाढती निर्यात क्षमता यामुळे भारताचे संरक्षण उत्पादन क्षेत्र पुढील काही वर्षांत निरंतर गती घेण्यासाठी सज्ज आहे," असा विश्वास संरक्षण मंत्र्यांनी व्यक्त केला.
