पुणे, (प्रतिनिधी) ५ जून - कर्करोगाच्या (Cancer) उपचारात अत्यंत क्रांतीकारी ठरू शकेल असे मोठे यश पुण्यातील नामांकित 'आघारकर संशोधन संस्थे'च्या (ARI) शास्त्रज्ञांना मिळाले आहे. संस्थेच्या 'नॅनोबायोसायन्स ग्रुप'मधील (Nanobioscience Group) शास्त्रज्ञांनी केलेल्या एका प्रगत संशोधनामुळे, शरीरातील निरोगी पेशींना कोणतीही इजा न पोहोचवता थेट कर्करोगाच्या गाठींवर अचूक उपचार करणे आता शक्य होणार आहे. आगामी पिढीतील ‘RNAi’ (आरएनए इंटरफेरन्स) आधारीत कर्करोग उपचारांसाठी हा एक अत्यंत खात्रीशीर आणि नवा मार्ग मानला जात आहे.
शरीरावर दुष्परिणाम नाही; 'नॅनोकॅरिअर' थेट गाठींवर करणार मारा
सध्याच्या केमोथेरपीसारख्या पारंपरिक उपचारांमध्ये कर्करोगाच्या पेशींसोबतच शरीरातील चांगल्या पेशींचेही मोठे नुकसान होते. मात्र, आघारकर संस्थेच्या शास्त्रज्ञांनी विकसित केलेले 'ॲप्टामर मार्गदर्शित नॅनोकॅरिअर्स' (Aptamer-guided nanocarriers) शरीरात इतरत्र न भरकटता थेट कर्करोगाच्या गाठींच्या ठिकाणीच प्रभावीपणे संकलित होतात.
या संशोधनांतर्गत करण्यात आलेल्या ऊतींच्या (Histological) तपासणीच्या निष्कर्षांवरून असे स्पष्ट झाले आहे की, या प्रक्रियेमुळे शरीराच्या इतर निरोगी भागांवर कोणताही विषारी किंवा घातक परिणाम (Minimal systemic toxicity) होत नाही. या नॅनोकॅरिअर्समुळे कर्करोगाच्या गाठींची अचूक ओळख पटवून उपचारांची परिणामकारकता मोठ्या प्रमाणावर वाढवता येऊ शकते, यावर आता शिक्कामोर्तब झाले आहे.
तीन प्रगत तंत्रज्ञानाचा त्रिवेणी संगम
हे संशोधन प्रामुख्याने तीन अत्यंत महत्त्वाच्या आणि प्रगत तंत्रज्ञानाच्या ताकदीचा मिलाफ घडवून आणणारे ठरले आहे:
१. लक्ष्यित वितरण (Targeted Delivery): औषध न भरकटता थेट आजारी पेशींपर्यंत पोहोचवणे.
२. स्टिम्युली-रिस्पॉन्सिव्ह रिलीज (Stimuli-responsive release): केवळ कर्करोगाच्या विशिष्ट वातावरणातच औषध मुक्त (Release) करणे.
३. एकात्मिक जनुक शमन (Combinatorial gene silencing): कर्करोगाला कारणीभूत ठरणारे जनुक नष्ट करणे.
विशेष म्हणजे, या सर्व वैशिष्ट्यांचा समावेश एकाच विघटनशील कारक घटकात (शरीरात विरघळणाऱ्या घटकांमध्ये) करण्यात आला आहे.
'प्रिसिजन ऑन्कोलॉजी'ला मिळणार नवी दिशा
शास्त्रज्ञांच्या मते, हे संशोधन कर्करोगशास्त्रीय अचूकतेला म्हणजेच 'प्रिसिजन ऑन्कोलॉजी'ला (Precision Oncology) एक नवी आणि पुढची दिशा देणारे ठरणार आहे. यामुळे भविष्यात केमोथेरपीसारख्या वेदनादायी आणि अनेक दुष्परिणाम असलेल्या पारंपरिक उपचार पद्धतींना अधिक प्रभावी, अचूक आणि सुरक्षित पर्याय उपलब्ध होऊ शकतील.
