नवी दिल्ली, (प्रतिनिधी) १ फेब्रुवारी - अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी आज लोकसभेत २०२६-२७ या वर्षाचा केंद्रीय अर्थसंकल्प सादर केला. आगामी निवडणुका आणि विकसित भारताचे ध्येय समोर ठेवून मांडलेल्या या अर्थसंकल्पात शिक्षण, आरोग्य आणि पायाभूत सुविधांवर भर देण्यात आला आहे. मात्र, सर्वसामान्यांचे लक्ष लागून असलेल्या 'काय स्वस्त आणि काय महाग' याच्या यादीत संमिश्र प्रतिक्रिया उमटत आहेत.
बजेटमधील मोठ्या घोषणा:
आयकर सवलत: वैयक्तिक प्राप्तिकराच्या रचनेत बदल करून मध्यमवर्गीयांना मोठा दिलासा दिला आहे. नवीन कर प्रणालीमध्ये सवलतीची मर्यादा वाढवण्यात आली आहे.
शेती आणि ग्रामीण विकास: शेतकऱ्यांसाठी डिजिटल पायाभूत सुविधा आणि नैसर्गिक शेतीला प्रोत्साहन देण्यासाठी विशेष निधीची तरतूद.
शिक्षण आणि रोजगार: उच्च शिक्षणासाठी शैक्षणिक कर्ज सुलभ करणे आणि तरुणांसाठी नवीन कौशल्य विकास योजनांची घोषणा.
काय स्वस्त झाले? (कमी झालेले दर)
दैनंदिन जीवनातील काही महत्त्वाच्या वस्तूंच्या सीमा शुल्कात (Customs Duty) कपात केल्यामुळे खालील गोष्टी स्वस्त होणार आहेत:
१. मोबाईल फोन्स आणि चार्जेस: मोबाईल सुट्या भागांवरील आयात शुल्क कमी केल्याने स्मार्टफोन्स स्वस्त होतील.
२. इलेक्ट्रिक वाहने (EV): बॅटरी निर्मितीसाठी लागणाऱ्या कच्च्या मालावरील कर कमी केल्याने ई-स्कूटर आणि कार स्वस्त होतील.
३. सोने आणि चांदी: मौल्यवान धातूंच्या आयात शुल्कात घट केल्याने दागिने खरेदी करणाऱ्यांना दिलासा मिळेल.
४. सौर ऊर्जा उपकरणे: सोलर पॅनेल निर्मितीसाठी लागणारे घटक स्वस्त होतील.
५. कर्करोगाची औषधे: काही जीवनरक्षक औषधांना सीमा शुल्कातून पूर्णपणे सूट देण्यात आली आहे.
काय महागले? (वाढलेले दर)
काही वस्तूंवर 'सेस' आणि सीमा शुल्क वाढवल्यामुळे खिशाला कात्री लागणार आहे:
१. सिगारेट आणि तंबाखूजन्य पदार्थ: अमली पदार्थांवरील करात वाढ केल्याने सिगारेट महाग झाली आहे.
२. आयात केलेली खेळणी आणि सायकली: स्थानिक उत्पादनाला प्रोत्साहन देण्यासाठी आयातीवरील शुल्क वाढवले आहे.
३. विदेशी मद्य: परदेशातून येणाऱ्या दारूच्या किमतीत वाढ होणार आहे.
४. लक्झरी गाड्या: उच्च श्रेणीतील आयात केलेल्या कार आणि सामानावर जास्त कर आकारला जाईल.
५. चांदीच्या काही वस्तू: कच्ची चांदी स्वस्त झाली असली तरी विशिष्ट चांदीच्या दागिन्यांवर 'ड्यूटी' वाढवण्यात आली आहे.
