नाशिक, (प्रतिनिधी) २९ जानेवारी - भारताच्या नागरी विमान वाहतूक क्षेत्रात आणि 'मेक इन इंडिया' मोहिमेत आता एक मोठे पाऊल पडणार आहे. रशियाचे प्रगत 'सुखोई सुपरजेट १००' (SJ100) हे प्रवासी विमान आता भारतात तयार होणार असून, हिंदुस्थान एरोनॉटिक्स लिमिटेड (HAL) त्यासाठी पुढाकार घेणार आहे. या विमानांच्या अंतिम जोडणीसाठी (Final Assembly Line) नाशिकमध्ये विशेष प्रकल्प उभारला जाण्याची शक्यता आहे.
रशियासोबत महत्त्वाचा करार
जागतिक स्तरावरील बदलती समीकरणे लक्षात घेता, रशियाने आपल्या 'SJ100' या प्रादेशिक प्रवासी विमानाचे उत्पादन भारतात करण्यासाठी स्वारस्य दाखवले आहे. यासाठी रशियाची 'युनायटेड एअरक्राफ्ट कॉर्पोरेशन' (UAC) आणि भारताची दिग्गज संरक्षण कंपनी 'HAL' यांच्यात बोलणी अंतिम टप्प्यात आहेत. या करारानुसार, केवळ विमानांची जोडणीच नाही, तर त्यांच्या देखभालीचे (MRO) केंद्रही भारतातच असेल.
प्रादेशिक कनेक्टिव्हिटीला मिळणार बळ
'SJ100' हे विमान कमी अंतराच्या प्रवासासाठी अत्यंत उपयुक्त मानले जाते. केंद्र सरकारच्या 'उडाण' (UDAN) योजनेतंर्गत छोट्या शहरांना विमानसेवेने जोडण्यासाठी या विमानाचा मोठा वापर होऊ शकतो. १०० आसनी क्षमता असलेले हे विमान भारतीय हवामान आणि धावपट्ट्यांसाठी पोषक असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे.
नाशिकच्या शिरपेचात मानाचा तुरा
HAL चा नाशिकमधील ओझर येथील प्रकल्प यापूर्वीच रशियन बनावटीच्या 'सुखोई-३० एमकेआय' या लढाऊ विमानांच्या उत्पादनासाठी प्रसिद्ध आहे. आता याच अनुभवाचा फायदा नागरी विमान क्षेत्रात घेतला जाणार आहे. या प्रकल्पामुळे नाशिकमध्ये मोठ्या प्रमाणावर रोजगार निर्मिती होईल आणि पूरक उद्योगांनाही (Ancillary Industries) चालना मिळेल.
पश्चिमेकडील देशांना शह?
सध्या भारताचे प्रवासी विमान मार्केट हे प्रामुख्याने एअरबस आणि बोईंग या कंपन्यांच्या ताब्यात आहे. रशियन विमानांच्या आगमनामुळे भारतीय विमान कंपन्यांना एक स्वस्त आणि सक्षम पर्याय उपलब्ध होणार आहे. रशियावरील निर्बंधांच्या पार्श्वभूमीवर, भारतासारख्या मित्रदेशात उत्पादन केंद्र सुरू करणे हे रशियासाठी धोरणात्मकदृष्ट्या महत्त्वाचे आहे.
या करारामुळे भारत आता केवळ लढाऊ विमानेच नाही, तर प्रवासी विमानांच्या उत्पादनातही स्वयंपूर्ण होण्याच्या दिशेने वाटचाल करत आहे.
