मुंबई, (प्रतिनिधी) २ नोव्हेंबर - राज्यातून 'अर्णब' चक्रीवादळाचा प्रभाव ओसरत असतानाच, आता बंगालच्या उपसागरात निर्माण झालेल्या 'मुरासू' (Murasu Cyclone) या नव्या चक्रीवादळामुळे देशासह महाराष्ट्राच्या हवामानात मोठे बदल झाले आहेत. ऐन हिवाळ्याच्या दिवसांत वातावरणात अचानक झालेल्या या नाट्यमय बदलांमुळे राज्यात अवकाळी पावसाला पोषक हवामान तयार झाले असून, हवामान विभागाने (IMD) राज्यातील अनेक जिल्ह्यांत वादळी वाऱ्यासह मुसळधार पावसाचा इशारा दिला आहे.
काय आहे 'मुरासू' चक्रीवादळाची स्थिती?
हवामान तज्ज्ञांच्या माहितीनुसार, बंगालच्या उपसागरात तीव्र कमी दाबाच्या क्षेत्राचे रूपांतर चक्रीवादळात झाले असून, तमिळ भाषेत 'मुरासू' म्हणजे 'नगारा किंवा ढोल' असा अर्थ असलेले हे वादळ भारताच्या पूर्व किनारपट्टीच्या दिशेने वेगाने सरकत आहे. हे वादळ प्रामुख्याने आंध्र प्रदेशच्या किनारपट्टीवर (नेल्लोर आणि नरसापूर दरम्यान) धडकणार असले, तरी या प्रणालीमुळे निर्माण झालेली बाष्पयुक्त हवेची आवर्तने आणि बाह्य चक्रीय वाऱ्यांचा दूरगामी प्रभाव मध्य व पश्चिम भारतातील राज्यांवर पडत आहे. यामुळे महाराष्ट्रातही वातावरणात अचानक गारवा वाढून ढगाळ हवामानासह पावसाची शक्यता निर्माण झाली आहे.
महाराष्ट्रातील 'या' जिल्ह्यांत पावसाचा अलर्ट
मुरासू चक्रीवादळ आणि बाष्पयुक्त वाऱ्यांच्या प्रभावामुळे महाराष्ट्रातील विविध विभागांत पुढील काही दिवस हवामान बिघडणार असल्याचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे:
* कोकण आणि किनारपट्टी भाग: मुंबई, ठाणे, रायगड आणि पालघरसह कोकण किनारपट्टीच्या भागात ढगाळ वातावरण असून काही ठिकाणी विजांच्या कडकडाटासह हलक्या ते मध्यम स्वरूपाच्या सरी कोसळण्याची शक्यता आहे. मच्छिमारांना समुद्रामध्ये न जाण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.
* मध्य महाराष्ट्र आणि घाटमाथा: पुणे, सातारा, नाशिक आणि अहिल्यानगर परिसरातील घाटमाथ्यावर हवामान विभागाने यलो अलर्ट जारी केला असून, वादळी वाऱ्यासह पाऊस पडू शकतो.
* विदर्भ व मराठवाडा: पूर्व विदर्भ आणि मराठवाड्यातील काही जिल्ह्यांमध्ये ढगांच्या गडगडाटासह अवकाळी पावसाचा जोर वाढू शकतो. यादरम्यान ताशी ३० ते ५० किलोमीटर वेगाने वारे वाहण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे.
ऐन हिवाळ्यात पावसाने वाढवली बळीराजाची चिंता
राज्यात एकीकडे थंडीची चाहूल लागली असताना आणि रब्बी हंगामातील पिकांच्या पेरण्या व मळणीची कामे सुरू असतानाच अवकाळी पाऊस दाखल झाल्यामुळे शेतकरी वर्गात चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले आहे.
* खरीप पिकांचे नुकसान: ज्या शेतकऱ्यांची धान (भात), सोयाबीन, आणि कापूस पिकांची काढणी अद्याप बाकी आहे किंवा जे शेतात उघड्यावर पडून आहे, त्यांना या पावसामुळे मोठा फटका बसण्याची भीती आहे.
* फळबागांवर संकट: द्राक्ष, डािळंब, संत्रा तसेच कोकणातील आंबा-काजूच्या मोहोर आणि पालवीवर या दमट आणि पावसाळी वातावरणामुळे कीड व रोगांचा प्रादुर्भाव वाढण्याची दाट शक्यता आहे.
* प्रशासन सतर्क: आपत्कालीन परिस्थितीचा सामना करण्यासाठी राज्यातील जिल्हा प्रशासन आणि कृषी विभाग सतर्क झाले असून, शेतकऱ्यांनी आपले धान्य सुरक्षित ठिकाणी हलवावे, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
नागरिकांसाठी हवामान विभागाचा महत्त्वाचा सल्ला
चक्रीवादळाच्या अप्रत्यक्ष प्रभावामुळे वातावरणात अचानक होणारे बदल आरोग्यासाठीही घातक ठरू शकतात. त्यामुळे नागरिकांनी आरोग्याची काळजी घ्यावी, असे आवाहन डॉक्टरांकडून केले जात आहे. तसेच विजा चमकत असताना घराबाहेर पडणे टाळावे, सुरक्षित ठिकाणी आश्रय घ्यावा आणि प्रशासनाच्या सूचनांचे तंतोतंत पालन करावे, असे निर्देश आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरणाने दिले आहेत.