नाशिक, (प्रतिनिधी) १७ सप्टेंबर - संरक्षण क्षेत्रातील स्वदेशी तंत्रज्ञान विकास, उच्चस्तरीय संशोधन आणि नवोन्मेषाला (Innovation) गती देण्यासाठी नाशिक डिफेन्स इनोव्हेशन सेंटर (NDIC) आणि भारतीय तंत्रज्ञान संस्था, मुंबई (IIT Bombay) यांच्या 'सेंटर फॉर डिफेन्स टेक्नॉलॉजी इनोव्हेशन्स अँड स्ट्रॅटेजीज' (CDTIS) यांच्यात १६ सप्टेंबर २०२६ रोजी 'मास्टर रिसर्च करार' (MRA) स्वाक्षरित करण्यात आला. IIT बॉम्बेच्या प्रांगणात पार पडलेला हा करार भारतीय संरक्षण क्षेत्राच्या स्वदेशीकरणातील महत्त्वपूर्ण टप्पा मानला जात आहे.
उद्योग आणि शिक्षण क्षेत्राची 'डिजिटल युती'
या कराराच्या माध्यमातून संरक्षण क्षेत्रातील प्रत्यक्ष तांत्रिक गरजा आणि शैक्षणिक संशोधन क्षमता यांच्यातील अंतर कमी केले जाईल. यामुळे MSMEs, नवउद्यमी (Startups) आणि स्थानिक नवोन्मेषकांना IIT बॉम्बेच्या प्रगत तांत्रिक पायाभूत सुविधांशी थेट जोडले जाणे शक्य होणार आहे.
या ५ प्रमुख तांत्रिक आघाड्यांवर होणार संयुक्त काम:
वैज्ञानिक संशोधन: संरक्षण क्षेत्रातील जटिल तांत्रिक समस्यांवर ज्ञानाधारित आणि ठोस उपाययोजनांची निर्मिती.
उत्पादन विकास: भारतीय लष्कराच्या आवश्यकतेनुसार स्वदेशी प्रणाली आणि उत्पादनांचा विकास.
अल्गोरिदम डिझाइन व व्हॅलिडेशन: आधुनिक संरक्षण तंत्रज्ञानासाठी उपयुक्त अल्गोरिदम तयार करून त्यांची चाचणी घेणे.
सिस्टम आर्किटेक्चर व इंटिग्रेशन: विविध आधुनिक तंत्रज्ञानांचे एकत्रीकरण करून प्रभावी संरक्षण यंत्रणा उभारणे.
प्रत्यक्ष वातावरणात चाचणी: विकसित तंत्रज्ञानाची सिम्युलेटेड तसेच प्रत्यक्ष युद्धसदृश/क्षेत्रीय वातावरणात कडक चाचणी व मूल्यमापन.
प्रमुख मान्यवरांची उपस्थिती
या करारावेळी IIT बॉम्बेचे Dean R&D प्रा. श्रीकृष्ण व्ही. कुलकर्णी, CDTIS चे प्रोफेसर-इन-चार्ज प्रा. मकरंद कुलकर्णी, तसेच NDIC चे संचालक प्रदीप पेशकार, प्रशांत पाटील, युवराज वडजे आणि NDIC चे कार्यकारी अधिकारी गौरव आहेर उपस्थित होते.
आत्मनिर्भर भारताकडे खंबीर पाऊल
संरक्षण उत्पादनांच्या बाबतीत भारत वेगाने स्वावलंबनाकडे वाटचाल करत आहे. NDIC आणि IIT बॉम्बे या संस्थांचे हे सहकार्य केवळ नाशिक परिसरातीलच नव्हे, तर महाराष्ट्रातील एमएसएमई आणि स्टार्टअप्सना देशाच्या संरक्षण परिसंस्थेत (Defense Ecosystem) आघाडीवर आणण्यासाठी मैलाचा दगड ठरेल.
