नवी दिल्ली (प्रतिनिधी) ८ जानेवारी - भारताने आयात केलेल्या तयार चांदीवरील आपले अवलंबित्व कमी करून, देशांतर्गत चांदी प्रक्रिया (Processing) उद्योगाला चालना देण्याची गरज आहे. तसेच चांदीच्या आयातीसाठी केवळ ठराविक देशांवर अवलंबून न राहता स्रोतांमध्ये विविधता आणली पाहिजे, असे मत आर्थिक संशोधन संस्था 'ग्लोबल ट्रेड रिसर्च इनिशिएटिव्ह' (GTRI) ने आपल्या ताज्या अहवालात व्यक्त केले आहे.
चीनचे वर्चस्व आणि भारतासमोरील संधी
अहवालानुसार, जगातील चांदी प्रक्रियेच्या क्षेत्रात सध्या चीनचे वर्चस्व आहे. जागतिक स्तरावर चांदीच्या धातूची (Silver Ore) एकूण आयात ६.३ अब्ज अमेरिकन डॉलर इतकी आहे, त्यापैकी एकट्या चीनचा वाटा ५.६ अब्ज अमेरिकन डॉलर आहे. चीन कच्च्या स्वरूपातील चांदी आयात करतो, त्यावर देशांतर्गत प्रक्रिया करून ती शुद्ध करतो आणि त्यानंतर इलेक्ट्रॉनिक वस्तू, सौर पॅनेल आणि वैद्यकीय उपकरणांमध्ये लागणाऱ्या उच्च दर्जाच्या चांदीची महागड्या दराने निर्यात करतो.
अहवालातील महत्त्वाचे मुद्दे:
प्रक्रिया उद्योगाला चालना: भारताने केवळ तयार चांदी आयात न करता कच्च्या धातूवर प्रक्रिया करून मूल्यवर्धन (Value Addition) करण्यावर भर द्यावा.
आयात धोरणात बदल: आयातीचे स्रोत मर्यादित न ठेवता त्यात विविधता आणणे भारताच्या आर्थिक हिताचे आहे.
भविष्यातील मागणी: सौर ऊर्जा (Solar Panels), आधुनिक वैद्यकीय उपकरणे आणि इलेक्ट्रॉनिक्स क्षेत्रात चांदीचा वापर वेगाने वाढत आहे. भारताने या संधीचा लाभ घेतल्यास मोठ्या प्रमाणावर परकीय चलन वाचू शकते.
भारताने जर चांदी शुद्धीकरण आणि प्रक्रिया तंत्रज्ञानामध्ये गुंतवणूक केली, तर देश केवळ स्वावलंबीच होणार नाही, तर भविष्यातील तंत्रज्ञानासाठी लागणाऱ्या उच्च मूल्यवान चांदीचा मोठा निर्यातदार म्हणूनही नावारूपास येऊ शकतो, असे जीटीआरआईने नमूद केले आहे.